THE REFUGE

Η δημοσιογράφος και κειμενογράφος Νατάσσα Μπλάτσιου και ο βραβευμένος φωτορεπόρτερ και βιντεογράφος Νίκος Πηλός μιλούν για το cross-media ντοκιμαντέρ TΗΕ REFUGE.

-το project πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του α’ κύκλου του πυλώνα #incubator του iMEdD.

Η Νατάσσα Μπλάτσιου και ο Νίκος Πηλός συνεργάζονται από το 2008 σε ρεπορτάζ με θέματα που θίγουν σύγχρονα κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα. Η συνεργασία τους στην τριλογία «Dying for Europe» σε σκηνοθεσία του Νίκου Πηλού και σενάριο της Νατάσσας Μπλάτσιου τους χάρισε πάνω από 15 διεθνή βραβεία, μεταξύ των οποίων το World Press Photo 2017, το POYi 2016, το IPA 2016, το MIFA 2016, το GMFF 2019 (διοργάνωσης IOM).

H οπτική ταυτότητα του έργου σχεδιάστηκε από τον Κώστα Αγγελετάκη.

Τα δυο τελευταία χρόνια συνεργάζονται για την παραγωγή του πολυμεσικού έργου TΗΕ REFUGE (www.therefuge.eu), μια καινοτόμα πλατφόρμα αφήγησης, όπου λέξεις, φωτογραφίες και βίντεο λειτουργούν διαδραστικά και παίρνουν την μορφή μιας πλατφόρμας με multimedia επεισόδια, ενός ντοκιμαντέρ και ενός λευκώματος.

Στόχος μας είναι να χρησιμοποιήσουμε διαφορετικά οπτικοακουστικά μέσα για να δημιουργήσουμε ξεχωριστά νήματα αφήγησης: από ένα οπτικά κατακερματισμένο insta-story μέχρι ένα κινηματογραφικό ντοκιμαντέρ.”

Το TΗΕ REFUGE καταγράφει τη ζωή στην συνοικία των Προσφυγικών στην Λεωφόρο Αλεξάνδρας, ένα εγκαταλειμμένο συγκρότημα κτιρίων που στεγάζει μια απρόσμενη κοινότητα φτωχών, κοινωνικά αποκλεισμένων, προσφύγων και πολιτικών ακτιβιστών. Πάνω από 500 άτομα από 30 διαφορετικές εθνικότητες έχουν βρει τα τελευταία 10 χρόνια καταφύγιο στην ιστορική γειτονιά που καταγράφεται ως η μεγαλύτερη κατάληψη στέγης στην Ευρώπη. Φιλοξένησε διαχρονικά Μικρασιάτες πρόσφυγες μετά την ανταλλαγή των πληθυσμών στο τέλος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου και ακόμα και σήμερα τα 51 από τα 228 συνολικά διαμερίσματα ανήκουν σε απογόνους των πρώτων αυτών ιδιοκτητών, ενώ τα υπόλοιπα αποτελούν κρατική περιουσία. H ανάγκη των νεοφερμένων για αλληλεγγύη γέννησε την ιδέα μιας κοινότητας στην βάση ενός νέου κοινωνικού συμβολαίου όπου όλοι είναι ευπρόσδεκτοι και κανείς δεν μένει μόνος του. Όπου όλοι έχουν δικαίωμα στο φαγητό, το νερό, το ηλεκτρικό και τη στέγη. Όπου όλοι έχουν φωνή και μπορούν να είναι διαφορετικοί. Μια κοινότητα που τολμά να πειραματιστεί με τις αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες. Είναι όμως και μια κοινότητα που ζει υπό τον συνεχή φόβο της εκδίωξης. Ποια θα είναι η στιγμή που θα αποφασίσει το κράτος πως αυτό το «φιλέτο» στην καρδιά της Αθήνας πρέπει να “αξιοποιηθεί”; Καθώς η κυβέρνηση ξεκινά επιχειρήσεις εκκαθάρισης σε όλες τις οικιστικές καταλήψεις στην Αθήνα, βάσει του νέου δόγματος “νόμος και τάξη”, ο φόβος πυροδοτεί ένα σχέδιο αντίστασης από την κοινότητα.

Ο Yasar είναι Αλεβίτης Κούρδος πρόσφυγας που έφυγε από την Τουρκία, αφού βασανίστηκε και φυλακίστηκε για την πολιτική του δράση. Ζωγράφος στο επάγγελμα, σήμερα βγάζει τα προς το ζην ως καθαριστής. Βγήκε καταφύγιο στα Προσφυγικά πριν επτά χρόνια.

“Τα Προσφυγικά είναι για τους Αθηναίους μια “αόρατη” συνοικία στην καρδιά της πόλης. Οι περισσότεροι πιστεύουν ότι εκεί δεν ζει κανείς, ό,τι μάλλον είναι ένας χώρος δωρεάν πάρκινγκ για τα γύρω νοσοκομεία. Στόχος μας είναι να κάνουμε τους κατοίκους της γειτονιάς ορατούς. Οι άνθρωποι αυτοί έχουν “πρόσωπο”, έχουν ταυτότητα, έρχονται από μια διαφορετική ζωή, έχουν και τώρα την δική τους ζωή. Οι «πρόσφυγες», οι «φτωχοί» και οι «κοινωνικά αποκλεισμένοι» δεν είναι απλά κατηγοριοποιήσεις ή μια απρόσωπη μάζα ανθρώπων. Θεωρούμε επίσης αναγκαίο να ανοίξει ο διάλογος σχετικά με το ποιος έχει το δικαίωμα. Είναι οι άνθρωποι ή η Πολιτεία; Μετά την εγκατάλειψη της γειτονιάς τόσο σε επίπεδο συντήρησης των υποδομών, όσο και σε επίπεδο κοινωνικής ειρήνης, η γειτονιά παρέμεινε ασφαλής, αλλά και τα κτίρια δεν κατέρρευσαν, χάρη στις δράσεις των καταληψιών. Είναι δίκαιο το κράτος μετά από 20 χρόνια απουσίας να θέλει να αξιοποιήσει το ακίνητο αγνοώντας την ανθρώπινη κατοίκηση;

Η έρευνα ξεκίνησε τον Μάρτιο 2017. Το καλοκαίρι του ίδιου χρόνου συμμετείχαμε στο πρόγραμμα του ανεξάρτητου φορέα ντοκιμαντέρ UnionDocs στο Brooklyn της Νέας Υόρκης, ως επισκεπτόμενοι καλλιτέχνες (artists-in-residence) προκειμένου να διαμορφώσουμε την αφήγηση και να ξεκινήσουμε την παραγωγή. Η απόκτηση πλήρους πρόσβασης στα Προσφυγικά ήταν μια μακροχρόνια διαδικασία και η κινηματογράφηση έγινε με ίδια μέσα. Τον Απρίλιο του 2019, ξεκινήσαμε τη συνεργασία μας με το iMEdD, γεγονός που σηματοδότησε την έναρξη της επίσημης παραγωγής του έργου και ξεκινήσαμε την κινηματογράφηση και φωτογράφηση των χαρακτήρων μας σε βάθος τεσσάρων μηνών. Ταυτόχρονα δημιουργήθηκε η οπτική ταυτότητα του έργου και η διαδικτυακή πλατφόρμα φιλοξενίας των επεισοδίων. Ένα μικρό ντοκιμαντέρ, προεπισκόπηση του έργου, έλαβε βραβείο αριστείας στον διακεκριμένο αμερικάνικο διαγωνισμό POYi (www.poy.org) και συμπεριλήφθηκε στην τελική επιλογή διαδραστικών φιλμ μικρού μήκους των βραβείων World Press Photo (www.worldpressphoto.org). Η παραγωγή του THE REFUGE βρίσκεται σήμερα σε προχωρημένο στάδιο παραγωγής και επιλέχθηκε ανάμεσα σε άλλα 15 Ευρωπαϊκά έργα για να συμμετέχει στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα ESODOC.

Νατάσσα Μπλάτσιου, δημοσιογράφος και κειμενογράφος – Νίκος Πηλός, φωτορεπόρτερ και βιντεογράφος .

“Tο iMEdD δε λειτούργησε μόνο ως ένας φορέας χρηματοδότησης για το ΤHE REFUGE, αλλά έγινε ένας πραγματικός “συμμέτοχος”, πλαισιώνοντας την υλοποίησή του έργου με σημαντικές συναντήσεις με εξειδικευμένους επαγγελματίες της αγοράς και γνωριμία με κατάλληλους συνεργάτες σε κάθε στάδιο της παραγωγής, χωρίς να παρεμβαίνει στο περιεχόμενο και στην δημιουργική διαδικασία. Και είναι απρόσμενο, αλλά συνεχίζει μέχρι σήμερα, μετά το τέλος της φιλοξενίας του project στο incubator, να μας κάνει να αισθανόμαστε μέρος μιας ομάδας δημιουργών που συνεχώς μεγαλώνει”.

Νατάσα Μπλάτσιου – Νίκος Πηλός

Αυτή η ιστοσελίδα χρησιμοποιεί cookies για να βελτιώσει την εμπειρία σας. Για περισσότερες πληροφορίες, ανατρέξετε στην Πολιτική προστασίας προσωπικών δεδομένων της iMEdDΔέχομαι